Aktualności

To nowa wystawa podróżująca przygotowana przez Żydowski Instytut Historyczny. Jej międzynarodowa trasa rozpocznie się w Nowym Jorku, dokładnie w 80. rocznicę odnalezienia pierwszej części Archiwum w ruinach getta warszawskiego. Wystawa łączy prezentację oryginalnych obiektów z Archiwum Ringelbluma z opowieścią o historii jego powstania, ukrycia i powojennego odnalezienia, a także o losach ludzi, którzy stworzyli tę unikalną kolekcję dokumentów. 

Na ekspozycji znajdą się oryginalne obiekty, w tym jedna ze skrzynek, w których ukryto archiwum, a także reprodukcje, mapy, infografiki, animacje i materiały filmowe z powojennych prac wykopaliskowych. Wśród prezentowanych dokumentów jest m.in. karta z dziennika Ringelbluma, sporządzona w języku jidysz, oraz niemieckie zarządzenie z 22 lipca 1942 r. o rozpoczęciu deportacji Żydów z Warszawy. 

Żydzi w warszawskim getcie na co dzień walczyli o przetrwanie kolejnego dnia, tygodnia, miesiąca. Żyli w niepewności, jakie jeszcze represje i prześladowania dosięgną ich ze strony Niemców. Bali się o życie swoje i najbliższych. Wraz z upływem czasu rosła ich świadomość, że pewnie nie przeżyją katastrofy. Nie mogli powstrzymać Zagłady, mogli jednak zostawić zapis swojej historii.

Powołana przez Emanuela Ringelbluma grupa Oneg Szabat postanowiła udokumentować cierpienie i śmierć swojej społeczności. Kilkudziesięciu odważnych mężczyzn i kobiet znalazło siłę i determinację, by w tragicznej rzeczywistości warszawskiego getta opowiedzieć historię Żydów ich własnymi słowami. Nie chcieli zgodzić się, by jedyny zapis ich losów pochodził od ich oprawców. Byli ludźmi z różnych środowisk, o odmiennych przekonaniach i światopoglądach. Współpracowali ponad podziałami, dla jednej idei.

Wystawa podróżująca „Will These Words Reach You? The Underground Archive of the Warsaw Ghetto” została stworzona przez Żydowski Instytut Historyczny w Warszawie we współpracy z Museum of Jewish Heritage – a Living Memorial to the Holocaust, YIVO Institute for Jewish Research oraz Stowarzyszenie Żydowski Instytut Historyczny w Polsce. Projekt wsparły finansowo Taube Philantrophies, Irene Kronhill Pletka oraz Fundacja Kronhill Pletka. Dodatkowe wsparcie zapewniło polskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych oraz Instytut Kultury Polskiej w Nowym Jorku.

Kuratorkami wystawy są Zuzanna Schnepf-Kołacz, Zastępczyni Dyrektora ds. Programowych ŻIH oraz Marta Janczewska, Zastępczyni Kierownika Działu Naukowego ŻIH, a kuratorką organizacyjną jest Marta Sarnowska, Kierowniczka Działu Edukacji ŻIH. 

Wystawę będzie można oglądać w The Museum of Jewish Heritage – A Living Memorial to the Holocaust w Nowym Jorku do 14 lutego 2027 roku. 

Kolofon 

Autorki koncepcji wystawy i kuratorki: Marta Janczewska, Zuzanna Schnepf-Kołacz 

Koordynacja wystawy: Marta Sarnowska 

Kuratorzy sekcji lokalnych: Tamar Rabinowitz, Sara Softness, Eddy Portnoy 

Projekt aranżacji: Anna Rzeźnik, Kasper Skirgajtto-Krajewski, Malina Rostocka, annakasper.pl 

Wykonawca scenografii: Forma i Detale, Konrad Kamać  

Organizacja wystawy: Matthew Meade (MJH)  

Mapy: Wawrzyniec Święcicki, Kasper Skirgajtto-Krajewski  

Animacja: Dominika Struzik, Justyna Gawełko

Opieka konserwatorska: Violetta Bachur (ŻIH), Maciej Stasiewicz (ŻIH), Emily Finan (Inwentaryzatorka MJH)  

Tłumaczenie: Zofia Sochańska, Natalia Kłopotek, Jennifer Bell, Eleonora Bergman, Anna Brzostowska, Maria Ferenc, Jerzy Giebułtowski, Katarzyna Gucio, Raphael Halff, Krzysztof Heymer, Christopher Hutton, Dianne Levitin, Michael C. Steinlauf, Lena Watson  

Korekta: Eleonora Bergman, Stuart Dowell, Tamar Rabinowitz, Zofia Sochańska, Sara Softness  

Key visual wystawy: Anna Rzeźnik, Kasper Skirgajtto-Krajewski, annakasper.pl 

Projekt katalogu Agnieszka Prus

Program towarzyszący: Jennifer Goldsmith, Anna Michalska, Bartosz Remisko, Julia Rothkoff, Marta Sarnowska, Sydney Yaeger 

Konsultacje: Eleonora Bergman, Barbara Engelking, Maria Ferenc, Agnieszka Kajczyk, Samuel Kassow, Barbara Kirshenblatt-Gimblett, Justyna Majewska, Agnieszka Zółkiewska