posty

(hebr. taanitim, od taanit = umartwienie, com = post; jid. tenejsim, l.p. tones) – dobrowolne powstrzymywanie się od jedzenia i picia, praktykowane w judaizmie jako akt pokory w obliczu zagrażającego niebezpieczeństwa; znak żałoby lub prośby o boską pomoc czy przebaczenie. Główne (ścisłe) p. w kalendarzu żydowskim to: Jom Kipur i Tisza be-Aw, trwające przez całą dobę – od zachodu słońca jednego dnia do zachodu dnia następnego. W pozostałe dni p., takich jak Sziwa Asar be-Tam(m)uz, Asara be-Tewet, Post Gedaliasza, Post Estery, Post Pierworodnych, a dawniej w Polsce także Chuf Sywn (jid., Dwudziestego Siwan; siwan) powstrzymanie się od jedzenia i picia obowiązuje tylko od wschodu do zachodu słońca. W liturgii dołącza się wówczas specjalne modlitwy i czytania Tory. Jeśli post wypada w szabat, wówczas przesuwa się go na następującą po nim niedzielę (oprócz Postu Estery, który obowiązuje wtedy w czwartek poprzedzający szabat). Jom Kipur, zgodnie z zapisem biblijnym, zawsze obchodzi się dziesiątego dnia tiszri. Zgodnie z tradycją, Żydzi zachowywali też p. w dni uważane za żałobne, będące rocznicami szczególnie tragicznych wydarzeń w życiu lokalnych społeczności. Do takich w Rzeczpospolitej należał np. wspomniany post Chuf Sywn, ustanowiony na pamiątkę ofiar, zamordowanych podczas powstania Chmielnickiego. Istniały też p. indywidualne, podejmowane w jakiejś intencji; np. państwo młodzi pościli w dniu swojego ślubu, aż do zakończenia całej ceremonii; dzieci przestrzegały postu w rocznicę śmierci rodziców; pościły też osoby mające zły sen poprzedniej nocy (taki post nosi nazwę taanit chalom). Według I. Lurii, p. i umartwienia służą dziełu przywrócenia światu utraconej jedności z Bogiem, dlatego pobożny Żyd powinien je praktykować jak najczęściej. (Zob. też: Awinu Malke(j)nu; baal t(e)szuwa; maftir; Megil(l)at Taanit; s(e)lichot; Szabat Chazon; Szwuot)

Autorzy hasła:

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

Serwis wykorzystuje pliki cookie do celów statystycznych. Jeśli się na to nie zgadzasz, wyłącz obsługę plików cookie w swojej przeglądarce internetowej. Rozumiem