teatry wędrowne

popularne określenie odnoszące się do profesjonalnych i półprofesjonanych żydowskich kompanii teatralnych, działających w Polsce w okresie międzywojennym. Właściwie od początku dziejów nowoczesnego teatru żydowskiego jego życie pozbawione było cech trwałości. Jedyną sceną, która pracowała przez kilkadziesiąt lat w tym samym mieście był „teatr Gimplów” we Lwowie (por. Gimpel Jakub Ber). Wędrowne życie było udziałem większości zespołów. Nawet najwybitniejsze z nich, mające charakter stały, po popadnięciu w kłopoty finansowe udawały się na prowincję, stając się de facto scenami objazdowymi. Dla tournée z jednym lub kilkoma przedstawieniami organizowano też ad hoc trupy. Z tego powodu często w literaturze pojawia się określenie „wagabunde sztern” (jid., wędrowna gwiazda) dla określenia tych zjawisk teatralnych. Natomiast t.w. były kompaniami zgrupowanymi wokół wyrastającej ponad przeciętność postaci aktora i reżysera bądź menadżera. Nie próbowały one nawet aspirować do statusu scen stałych. Zwykle działały, krążąc po jakimś regionie kraju (województwie, rzadziej regionie). Docierały do miejscowości nawet bardzo odległych od wielkich centrów kulturalnych. Nie prezentowały też najczęściej zbyt wysokiego poziomu artystyczno-literackiego i kontentowały się skromną oprawą sceniczną swych spektakli. Były odpowiedzią na rosnące także w małych ośrodkach zapotrzebowanie na kontakt z nowoczesną kulturą, przede wszystkim jidysz. Brak danych do oceny skali tego zjawiska, wiadomo np., że po województwie lubelskim w 1934 krążyły trzy takie zespoły.

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

Serwis wykorzystuje pliki cookie do celów statystycznych. Jeśli się na to nie zgadzasz, wyłącz obsługę plików cookie w swojej przeglądarce internetowej. Rozumiem