sziler-gełt

(jid.); mues-sziler (hebr.-jid.) – okup, jaki w okresie staropolskim Żydzi w miastach składali żakom i studentom, dla powstrzymania ich od napaści na dzielnice (kwartały) żydowskie. I tak np. szkole katedralnej we Lwowie kahał miejski trzy razy w roku (do 1611) dostarczał korzeni, studentom – 15 gr oraz pożyczał stroje „na komedye” (potem rektorowi kolegium jezuitów płacono 20 złp rocznie); w kazimierskiej (podkrakowskiej) parafii Bożego Ciała Żydzi wnosili opłaty okazjonalne na rzecz kierownika tamtejszej szkoły, jego zastępcy, kantora i uczniów; od 1654 w ściśle określonej wysokości (zmiana systemu i wysokości opłat nastąpiła w 1681). W Krakowie szkole mariackiej od 1642 Żydzi musieli płacić siedem razy w roku po 11 złp, a nadto na Wielkanoc i Boże Narodzenie zobowiązani byli dostarczać władzom szkolnym korzeni; szkole zamkowej płacono 96 złp rocznie; floriańskiej na Kleparzu – 78 złp i dwa razy do roku dawano korzenie oraz wosk; płacono także wielu innym szkołom. Zarządzenie likwidacji tego dotkliwego dla społeczności żydowskiej haraczu wydała dopiero Komisja Edukacji Narodowej w 1783. (Zob. też: Grojse Szilergełojf, Dos; kozubalec)

Autor hasła: Zofia Borzymińska

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

Serwis wykorzystuje pliki cookie do celów statystycznych. Jeśli się na to nie zgadzasz, wyłącz obsługę plików cookie w swojej przeglądarce internetowej. Rozumiem