seudat hawraa (hawrea)

(hebr., posiłek pociechy [pocieszenia], zw. też posiłkiem uleczenia [zagojenia]; jid. sudes-hawroe) – posiłek spożywany przez żałobników po powrocie z cmentarza, po zakończeniu ceremonii pogrzebowej (pogrzeb). Wiąże się on z koncepcją obowiązku i sposobów niesienia pocieszenia żałobnikom (hebr. nichum awelim = pocieszanie żałobników), które wywodzono przede wszystkim z przykładów biblijnych, zawartych w Księdze Hioba (choć wzmianki na ten temat są w BH znacznie częstsze). Wymagana była w tym względzie szczególna delikatność i powściągliwość. Autorytety rabinackie zalecały, by nie rozpoczynać rozmowy, zanim okryty żałobą człowiek nie przemówi sam, a za najlepszą formę pociechy dla tych, którzy utracili najbliższych, uważali asystowanie im w milczeniu. W tym kontekście przygotowanie s.h. przez przyjaciół, sąsiadów bądź członków bractwa pogrzebowego, urastało do rangi bardzo ważnej micwy, związanej z aktem miłosierdzia. Symbolicznie posiłek ów miał wyrażać ideę, że „życie musi toczyć się dalej”. Powracających z pogrzebu najczęściej witano tradycyjną formułą kondolencji: „Niech Bóg Was [Cię] pocieszy między innymi żałobnikami po Syjonie i Jerozolimie”. Wśród Żydów aszkenazyjskich praktykowany był zwyczaj podawania żałobnikom wina bądź – w jego zastępstwie – innego napitku alkoholowego, wywodzony ze słów Księgi Przysłów „daj sycerę skazańcom, a wino zgorzkniałym na duchu” (31,6), który to wers miał wskazywać, że wino zostało stworzone dla pocieszenia i by niosło zapomnienie. Potrawy podawane podczas s.h., poprzez formę koła bądź kuli, symbolicznie nawiązywały do ciągłości życia. Wśród Żydów aszkenazyjskich – w tym także polskich – były to przede wszystkim jajka, zrazy zawijane, bajgle (skręcone obwarzanki). Do modlitwy po posiłku (por. też błogosławieństwa) w czasie s.h. dodawano stosowną formułę.

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

This website uses cookies to collect statistical data. If you do not accept it, please disable cookies in your web browser. I understand