oneg szabat

Oneg Szabat (hebr., Radość [Rozkosz] Soboty; jid., Ojneg Szabes) – 1. akt spełnienia nakazu simchy, w odniesieniu do szabatu, oparty na słowach proroka Izajasza: „jeśli nazwiesz szabat rozkoszą (...), wtedy znajdziesz swą rozkosz w Panu” (Iz 58,13–14), mający w kulturze żydowskiej wyjątkowe znaczenie. Zgodnie z zaleceniami rabinów, należało uczynić wszystko, by wypełnieniu o.sz. stało się zadość. Służyły temu między innymi minium trzy posiłki szabatowe, a zwłaszcza trzeci z nich (szalosz seudot), jako że w czasach powstawania Talmudu spożywano jedynie dwa posiłki dziennie. Częścią o.sz. jest zapalanie świateł szabatowych (por.: szabasówka; szabaśnica). Majmonides w swoim dziele Miszne Tora stwierdza wręcz, że jeśli kogoś nie stać nawet na jedzenie, to winien pójść na żebry, byle tylko zdobyć środki na światła szabatowe (tj. olej do lampy lub świece), bowiem ich zapalenie jest spełnieniem części nakazu o.sz. W świeckiej kulturze żydowskiej do popularyzacji tego pojęcia przyczynił się poeta Ch.N. Bialik, który – po przybyciu do Palestyny – od 1924 w Tel Awiwie zaczął propagować zwyczaj studiowania Tory i śpiewania zmirot, a także rozmaitych form rekreacji (zwłaszcza kulturalnej) w sobotnie popołudnia. Obyczaj ten upowszechnił się potem w wielu gminach żydowskich. W nawiązaniu do niego, także w gettach, w okresie Holokaustu, organizowano imprezy kulturalne pod nazwą Oneg Szabat. 2. kryptonin Archiwum Ringelbluma.

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

Serwis wykorzystuje pliki cookie do celów statystycznych. Jeśli się na to nie zgadzasz, wyłącz obsługę plików cookie w swojej przeglądarce internetowej. Rozumiem