kantoniści

(jid. kantonistn) – pojęcie stosowane w Rosji na określenie młodocianych Żydów, wcielanych do carskiej armii. Ukaz o powinności wojskowej z 1827 dopuszczał powoływanie do niej Żydów w wieku od 12 do 25 roku życia. Za pobór rekrutów czynił odpowiedzialnymi gminy żydowskie. Niepełnoletni byli kierowani do oddziałów k. w celu „przygotowania ich do służby”, a w istocie – dla poddania ich indoktrynacji i wszelkim formom przymusu, mającym prowadzić do zmiany wiary i przejścia na prawosławie. Po osiągnięciu pełnoletniości k. byli kierowani do regularnych oddziałów wojskowych, w których służba trwała 25 lat. Los i cierpienia brutalnie traktowanych k. często były opisywane w literaturze żydowskiej oraz wzbudzały protesty nie tylko świata żydowskiego, ale i sfer postępowych w Rosji (m.in. Aleksandra Hercena). Jednym z przywilejów Żydów w Królestwie Polskim, po objęciu ich obowiązkiem zaciągowym, było to, że ze względu na opłacanie przez nich podatku rekrutowego (rekrutowe), k. z tej prowincji Imperium nie wcielano do armii. Instytucja k. została zniesiona przez cara Aleksandra II w 1856. (Zob. też: bit(t)ul ha-tamid; Brafmann Jakub; tojf gewałt)

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

Serwis wykorzystuje pliki cookie do celów statystycznych. Jeśli się na to nie zgadzasz, wyłącz obsługę plików cookie w swojej przeglądarce internetowej. Rozumiem