charoset

(hebr., prawdopodobnie od cheres = glina; jid. charojses) – jedna z potraw podawanych podczas sederu w czasie święta Pesach, którym nadawane jest znaczenie symboliczne; w kulturze aszkenazyjskiej – masa powstała z tłuczonych orzechów, migdałów, jabłek oraz przypraw zaprawionych czerwonym winem, tak by powstał rodzaj pasty (Sefardyjczycy dołączają do niej także owoce pochodzące z Erec Israel). Ma ona być – zgodnie ze wskazówkami talmudycznego traktatu Pesachim (116a) – wspomnieniem czasów niewoli egip. oraz gliny, z której Izraelici mieli wyrabiać cegły na budowach miast faraona. W starożytności ch. był używany jako przyprawa (sos) do warzyw; podczas sederu macza się w nim gorzkie zioła (wcześniej karpas zanurza się w słonej wodzie). Moraliści nadawali słodyczy tej potrawy podwójne znaczenie – wyznania radości z uzyskanej wolności oraz odniesienia do pokusy niewolnictwa. Użycie owoców wiązano także symbolicznie z wiosennym początkiem roku liturgicznego, zgodnie ze wskazówką zawartą w Biblii (Wj 12,2).

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

Serwis wykorzystuje pliki cookie do celów statystycznych. Jeśli się na to nie zgadzasz, wyłącz obsługę plików cookie w swojej przeglądarce internetowej. Rozumiem