barysznicy

(od turec. barisz = zgoda, pokój) – staropolskie określenie pośredników, faktorów, a później także „naganiaczy” do żydowskich sklepów. Pochodziło ono od słowa „barysz” lub „borysz”, używanego na wsch. terenach Rzeczypospolitej (na Litwie i Rusi), które – w pewnym sensie – było odpowiednikiem słowa „litkup” (od średnio-górno-niem. litkouf); oznaczało: 1. zapijanie dobitego targu, z udziałem pośredników (świadków), zwanych „barysznikami” („litkupnikami”), stanowiące poręczenie dokonanej transakcji; 2. podarek (zwykle pieniężny), otrzymywany przez kupującego; 3. „porękawiczne”, tj. prowizję bądź łapówkę – „kuban”, otrzymywany przez pośrednika (już podczas targu umawiano się, która strona zobowiązuje się uiścić „barysz”); 4. trunek, wypijany po dobitym targu.

Autor hasła: Zofia Borzymińska

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

This website uses cookies to collect statistical data. If you do not accept it, please disable cookies in your web browser. I understand