Żydowski Urząd Samopomocy (ŻUS)

Centrala Pomocy dla Żydów w Generalnym Gubernatorstwie, właśc. (niem.) Jüdische Unterstüzungsstelle für das Generalgouvernement (JUS) – instytucja dobrowolnej opieki społecznej nad ludnością żydowską w Generalnej Guberni (GG) z siedzibą w Krakowie, powołana przez okupanta na pocz. 1943, w miejsce Żydowskiej Samopomocy Społecznej (ŻSS); na jej czele stał M. Weichert. Ż.U.S. w niewielkim tylko stopniu realizował swoje statutowe cele, służąc w istocie Niemcom do stwarzania pozorów istnienia jeszcze w GG skupisk żydowskich, czy znośnego położenia Żydów, których zagłada przekroczyła półmetek („ostateczne rozwiązanie” kwestii żydowskiej), a także jako narzędzie przejmowania napływających do nich ciągle darów z zagranicy. Tylko z niewielkiej ich części zaopatrywał pozostałych przy życiu Żydów w pośledniejsze leki i doraźnie prowadził pomoc żywnościową dla przebywających w obozie w Płaszowie; sprawozdania o działalności, wysyłane do Genewy, Weichert fałszował. Ze względu na ewidentną szkodliwość, działalność urzędu i jego przew była dezawuowana na terenie kraju przez polskie (Żegota) i żydowskie podziemie (Komisja Koordynacyjna, Bund, Żydowski Komitet Narodowy); ostrzegano przed nim także polskie władze na wychodźstwie i zagranicznych ofiarodawców. Wiosną 1944 Ż.U.S. został przez Niemców rozwiązany. PS

Autor hasła: Paweł Szapiro

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

Serwis wykorzystuje pliki cookie do celów statystycznych. Jeśli się na to nie zgadzasz, wyłącz obsługę plików cookie w swojej przeglądarce internetowej. Rozumiem