Związek Żydów Uczestników Walk o Niepodległość Polski

jedyna w Polsce organizacja kombatancka mniejszości narodowej, działająca w 1929-1939 (sygnały dotyczące początków jej istnienia sięgają marca 1926) i związana z obozem sanacyjnym, zawiązana przez grupę byłych legionistów i peowiaków. Jej celem – obok wypełniania zwyczajnych zadań organizacji kombatanckich – była praca państwowotwórcza i wspieranie zbliżenia polsko-żydowskiego, gdyż przeważali w niej asymilatorzy. Władze i strukturę Z.Ż.U.W. o N.P. stanowiły: zjazdy walne, Rada Naczelna, Zarząd Główny kierowany przez Leona Bregmana (1899-?); oraz okręgi, oddziały i delegatury. Do 1933 organizacja ta była bardzo słaba i miała oddziały w Warszawie, Lwowie i Stanisławowie. Po zjeździe w 1933 i przyjęciu jej do Federacji Polskich Związków Obrońców Ojczyzny, pod koniec lat 30., miała 78 oddziałów w 7 okręgach i przeszło 6700 członków. Nie powiodła się próba publikowania organu Z.Ż.U.W. o N.P. „Na Przełomie” (wydano tylko kilka numerów). Z ramienia tej organizacji, jako nominat Prezydenta RP, senatorem w 1938 został Z. Zmigryder-Konopka. Z.Ż.U.W. o N.P. prowadził też działalność wśród młodzieży, organizując obozy i kolonie letnie oraz tworząc harcerską organizację Kadry Młodych itp. W końcu lat 30. żydowscy kombatanci występowali przeciw nasilającemu się antysemityzmowi, m.in.: popierając akcję bojkotu antyhitlerowskiego, odcinając się od Obozu Zjednoczenia Narodowego, niosąc pomoc uchodźcom z Niemiec, w tym także internowanym w Zbąszyniu. W 1938 Federacja Śląska zgłosiła projekt wykluczenia Z.Ż.U.W. o N.P. z Federacji Polskich Związków Obrońców Ojczyzny, który jednak nie wszedł pod obrady jej Zarządu Głównego.

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

Serwis wykorzystuje pliki cookie do celów statystycznych. Jeśli się na to nie zgadzasz, wyłącz obsługę plików cookie w swojej przeglądarce internetowej. Rozumiem