Warszawski Jakir

używał pseud. literackiego J.(I.) Ben-Aharon (1885 Mława – 1942 Treblinka) – nowelista i dziennikarz, piszący w językach jidysz i hebrajskim, działacz syjonistyczny, pedagog. Pochodził z chasydzkiej rodziny. Jego ojciec był drobnym kupcem. W. otrzymał tradycyjne wykształcenie religijne; uczęszczał do chasydzkiego sztybla, studiował Talmud, kabałę. Potem – pozostając pod wpływem swego krajanina, J. Opatoszu – zaczął się uczyć nowożytnego jęzka hebrajskiego oraz języków obcych. Działał w młodzieżowej organizacji syjonistycznej (w 1904 założył jej publ. bibliotekę). W 1906 został oddelegowany do Centralnego Biura Syjonistycznego w Warszawie. Ożenił się i został nauczycielem języka hebrajskiego w Gostyninie, a potem powrócił do Mławy, zajmując się pracą buchalteryjną. Pod koniec I wojny światowej odbył podróż po Europie i Bliskim Wschodzie, podczas której odwiedził Palestynę. Później zamieszkał w Płocku; pracował jako nauczyciel języka hebrajskiego w miejscowym gimnazjum. W. był przeciwnikiem terytorializmu. Pracował jako agitator i działacz młodzieżowego ruchu syjonistycznego. W 1921-1931 był instruktorem Keren ha-Jesod; wiele podróżował po Polsce. Od 1902 zaczął pisać (w języku jidysz i hebrajskim). Publikował w prasie hebrajskiej (m.in. w warszawskim „Ha-Degel” i londyńskim „Ha-Meorer”) oraz jidysz (m.in. w warszawskim: „Roman Cajtung”, wydawanym przez H. Zeitlina tygodniku „Wochnbłat” i w „Unzer Leben”). Drukowane w prasie sprawozdania z podróży na Wschód stały się podstawą jego debiutu książkowego (Min ha-Moledet; hebr., Z Ojczyzny, 1919). Następnie wydał tom filozoficznych rozważań Hegjonot we-zaazuim (1919) oraz zbiór opowiadań Maalot we-moridot (1925). W opowiadaniach z tomu Di lecte. Fun majn chsidiszer hejm (jid., Ostatni. Z mojego chasydzkiego domu, 1929) przedstawił z dużym znawstwem życie chasydów. Zostały one wyróżnione nagrodą nowojorskiego czasopisma „Forwerts” (1931) za najlepszą nowelę o sztetł. W. pisał także dla młodzieży – Ha-Kore ha-cair (1937). Podczas okupacji niemieckiej pracował w Wydziale Pracy warszawskiego Judenratu. Pisał krótkie opowiadania i prowadził dziennik, który jednak nie zachował się. W czasie likwidacji getta warszawskiego (latem 1942) został wywieziony do Treblinki.

Autor hasła: Zofia Borzymińska

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

Serwis wykorzystuje pliki cookie do celów statystycznych. Jeśli się na to nie zgadzasz, wyłącz obsługę plików cookie w swojej przeglądarce internetowej. Rozumiem