Thon Jakub (Jaakow) Jochanan

(1880 Lwów – 1950 Jerozolima) – prawnik, działacz syjonistyczny; brat Ozjasza T. Studiował prawo na uniwersytecie lwowskim. W tym też czasie założył syjon. stowarzsyszenie akademickie „Emuna” (1899), a w 1903-1904 był współzałożycielem i pierwszym redaktorem pisma syjonistycznego „Moria(h)”. W 1904 przeniósł się do Berlina, gdzie – wraz z Arturem Ruppinem – kierował Żydowskim Biurem Statystycznym i Demograficznym. W 1907 osiadł w Palestynie. W następnym roku został wyznaczony na przedstawiciela Ruppina w zarządzie Biura Palestyńskiego Organizacji Syjonistycznej w Jaffie, by w 1916-1920 czasowo zająć jego miejsce. Od 1921 kierował Palestyńskim Krajowym Towarzystwem Rozwoju. Należał do grona twórców Tel Awiwu. Uczestniczył też w wykupie ziemi pod zabudowę miejską (m.in. także w Jerozolimie). Wobec wybuchu I wojny światowej zajął neutralne stanowisko i kontynuował kontakty z niemieckimi i austro-węgierskimi przedstawicielami na terenie Palestyny. W 1917, po zajęciu Palestyny przez Wielką Brytanię, utworzył w Jerozolimie przedstawicielstwo społeczności żydowskiej. W 1919 przygotował szczegółowy raport, w którym omawiał sytuację w Palestynie podczas I wojny światowej. Był założycielem i pierwszym przewodniczącym Tymczasowej Rady Żydowskiej, a następnie – do 1930 – przewodniczącym prezydium Waad Leumi (Żydowskiej Rady Narodowej; reprezentował ją na konferencji założycielskiej Agencji Żydowskiej oraz zasiadł w jej władzach). Zajmował umiarkowane stanowisko wobec władz mandatowych i dążył do osiągnięcia porozumienia z arabskim ruchem narodowym. Założył towarzystwo Brit Szalom (hebr., Przymierze Pokoju), którego celem była praca nad przyjaznymi stosunkami żydowsko-arabskimi i wspólne szukanie rozwiązania dla Palestyny; działał w Ha-Poel ha-Cair (hebr., Młody Robotnik) – palestyńskiej partii socjalistycznej założonej w 1905, a następnie wstąpił do Izraelskiej Partii Pracy Mapai (Mifleget Poale(j) Erec Israel). Był również członkiem prezydium Rady Gminy Żydowskiej w Jerozolimie. Współpracował z prasą żydowską oraz wydał kilka książek, m.in. Sefer Warburg (1948) – biografię oraz listy i zbiór mów Otto Warburga (1859-1938), przew Egzekutywy Światowej Organizacji Syjonistycznej.

Autorzy hasła: Natalia Aleksiun, Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

This website uses cookies to collect statistical data. If you do not accept it, please disable cookies in your web browser. I understand