Samuela Komisja

specjalna angielska misja „dla zbadania spraw żydowskich”, działająca w Polsce od września do grudnia 1919, pod przewodnictwem sir Stuarta M. Samuela, brytyjskiego polityka i przewodniczącego Board of Deputies of British Jews (1917-1922). Miała ona być, wraz z Komisją Morgenthaua, wyrazem zainteresowania mocarstw zachodinch losem Żydów polskich wobec nadchodzących informacji o ich prześladowaniach i pogromach. Przedstawiciele owej delegacji wizytowali wiele miejscowości, zwłaszcza we wschodniej Małopolsce, oraz spotkali się z premierem, Ignacym Paderewskim, i członkami Rady Ministrów. Raport S.K. składał się z 12 punktów, stanowiących sugestie rozwiązania problemów ludności żydowskiej. Obejmowały one zagadnienia ogólne, jak pełna realizacja praw obywatelskich Żydów polskich czy ściganie przestępstw popełnianych przeciw nim z powodów narodowościowych i religijnych; oraz kilka szczegółowych, np. przywrócenie do służby urzędników i pracowników kolei, zwolnionych we wschodniej Małopolsce, oraz zakaz stosowania numerus clausus wobec Żydów na uniwersytetach i dyskryminowania żydowskiego rzemiosła. Część postulatów odnosiła się też do strony brytyjskiej, np. udzielenie gwarancji pomocy w emigracji Żydów z Polski do Palestyny, Kanady, Afryki Płd. itd. oraz ustanowienie mówiącego w języku jidysz sekretarza ambasady Wielkiej Brytanii w Warszawie. Sam Samuel zamierzał założyć w Polsce fabrykę zatrudniającą Żydów, lecz projekt ten został storpedowany przez władze polskie, gdyż zatrudnieni w niej robotnicy mieli pracować w niedziele, zamiast w soboty (por. szabat), co byłoby odstępstwem od ustawowego dnia wolnego od pracy. Samuel wydał relację ze swej misji: Mission to Poland (1920; w języku polskim ukazała się tego samego roku w serii Z dziejów kampanii żydowskiej w Polsce).

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

Serwis wykorzystuje pliki cookie do celów statystycznych. Jeśli się na to nie zgadzasz, wyłącz obsługę plików cookie w swojej przeglądarce internetowej. Rozumiem