Samberg Ajzyk

właśc. Ajzyk Samborek (1889 Warszawa – 1943 Poniatowa [Majdanek?]) – aktor i reżyser. Spokrewniony przez ojca z A. Kamińskim, debiutował w jego zespole w 1907. Początkowo specjalizował się w rolach dramatycznych, później także święcił triumfy w lżejszym repertuarze. W 1920 był internowany przez władze polskie. Współtwórca Teatru Centralnego w Warszawie oraz Związku Artystów Scen Żydowskich, któremu przewodniczył przez wiele lat. Renomę jednej z najwybitniejszych gwiazd teatru jidysz w Polsce zdobył występami z kolejnymi formacjami Trupy Wileńskiej (od 1923). Grał w warsz. teatrach żydowskich. Poza tym odbył wiele wojaży artystycznych po kraju i za granicą (m.in. odwiedził Rumunię, Argentynę, Brazylię, Urugwaj, Francję, Łotwę, Stany Zjednoczone). W filmie żyd. debiutował u jego początków w Polsce rolami w Hercełe mejuches (jid., Fatalna klątwa, 1913) oraz Zajn wajbs man (jid., Bigamistka, 1913). Zagrał także w dźwiękowym filmie jidysz Ał chejt (jid., Za grzechy, 1936). Powierzono mu także prestiżową rolę Jankiela w ekranizacji Pana Tadeusza (1938). Podczas okupacji niemieckiej znalazł się w getcie warszawskim. Początkowo pracował jako kelner w herbaciarni Żydowskiej Samopomocy Społecznej. Następnie występował w jawnych teatrzykach rewiowych oraz w teatrze Nowy Azazel, którego też był kierownikiem artystycznym (od sierpnia 1941). Po rozpoczęciu akcji likwidacyjnej ukrywał się w szopie Schultza, potem – Toebbensa. Wywieziony do obozu pracy w Poniatowej, został tam zamordowany 7 XI 1943 podczas jego likwidacji. (Według innych opinii, został rozstrzelany na Majdanku 3 XI 1943).

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

This website uses cookies to collect statistical data. If you do not accept it, please disable cookies in your web browser. I understand