Ornstein Jakub (Jaakow) Meszulam [ben Mordechaj Zeew]

zwany Wielkim Inkwizytorem Galicyjskim (1775-1839 Lwów) – rabin, przywódca ortodoksji galicyjskiej na początku XIX wieku; syn rabina lwowskiego, Mordechaja Zeewa (zmarłego 1787), zastępcy rabina krajowego Galicji, z siedzibą w Brodach. O. sprawował urząd rabina w Żółkwi (od 1801), a od 1809 – we Lwowie; był zwolennikiem zachowania tradycji i stosowania pilpulu w naukach talmudycznych, wrogo usposobionym do sił naruszających status quo. W zasadzie był misnagdem, ale czasami musiał poszukiwać wsparcia chasydów w starciach z haskalą. Zwalczał pierwszych maskili galicyjskich. W 1815 [1816?] rzucił na nich klątwę (cherem). Wśród obłożonych nią znaleźli się: S.J. Rapoport, N. Krochmal, I. Erter i M. Letteris. Jej autorstwo było także przypisywane synowi O., Mordechajowi Zeewowi (zmarłemu w 1837). Maskile odpowiedzieli na nią artykułami i satyrami, a także oskarżyli O. o bezprawne użycie klątwy, co istotnie zostało zakazane przez władze zaborcze po I rozbiorze Polski. Ostatecznie O. został zmuszony do publiczneo jej odwołania w obu wielkich lwowskich synagogach (miejskiej i przedmiejskiej). Był także wielkim autorytetem halachicznym oraz autorem kilku dzieł pt. Jeszuot Jaakow. Przez wiele lat po jego śmierci ortodoksi uważali rabinat lwowski za nieobsadzony i gwałtownie występowali przeciwko próbom mianowania na to stanowisko rabina postępowego (por.: Kohn Abraham; judaizm reformowany).

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

This website uses cookies to collect statistical data. If you do not accept it, please disable cookies in your web browser. I understand