Neugroeschel (Neigreschel; Najgreszel) Mendel

(1903 Nowy Sącz – 1965 Nowy Jork) – prawnik, poeta piszący w języku jidysz. Pochodził z rodziny kupieckiej. Od 15. roku życia chodził do polskiej szkoły. Ukończył studia prawnicze. Zaczynał pisać w języku polskim i pierwsze utwory publikował w prasie polskiej. Później tworzył w języku jidysz; szkice literackie i wiersze, zamieszczał początkowo w prasie – w wileńskim „Der Tog” (1921), wiedeńskim „Der Najer Cajt” (Nowy Czas, 1925) i w nowojorskim „Inzł”. W latach 20. N. mieszkał w Wiedniu, gdzie też ukazał się jego debiutancki tomik wierszy In szwarcn małches (W czarnym królestwie, 1924), potem następne – Gezełtn (Namioty, 1930) i Kajłechdike teg (Okrągłe dni, 1935). N. zaliczany jest do grupy, nawiązującej do tradycji Jung Galicje. Uczestniczył także w pracach wiedeńskiej sekcji JIWO. Zajmował się zagadnieniami bibliografii. Wraz z Eliezerem Szindlerem (ur. 1892), wydał Klejne antologie fun di jidiszer lirik in Galicje. 1897-1935 (jidysz, Mała antologia żydowskiej liryki w Galicji. 1897-1935, 1936) – antologię galic. poetów, obejmującą także tych, którzy działali w Nowym Jorku; oraz biografię M. Chmielnickiego. Po Anschlussie Austrii N. znalazł się w obozie w Dachau, jednak na parę miesięcy przed wybuchem II wojny światowej udało mu się opuścić Europę. Wyjechał do Brazylii, a następnie do Stanów Zjednoczonych. Osiadł w Nowym Jorku, gdzie czuł się wyobcowany i zagubiony; bliski kontakt nawiązał jedynie z kręgiem tamtejszych pisarzy, tworzących w języku jidysz. Jego szkic Di moderne jidisze literatur in Galicje (jidysz, Współczesna literatura żydowska w Galicji, w: Fun noentn ower [jid., Z niedalekiej przeszłości], t. 1, 1955) zawiera wiele interesujących szczegółów o formacji Jung Galicje, z lat 1904-1918.

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

This website uses cookies to collect statistical data. If you do not accept it, please disable cookies in your web browser. I understand