Meir Baal (ha-)Nes

(hebrajski, Meir Cudotwórca; jid. Mejer Bałanes) – popularna w literaturze hagadycznej postać rabiego Meira, czyniącego cuda. Za miejsce jego wiecznego spoczynku uchodzi Tyberiada, gdzie w dniu Pesach Szeni (tj. czternastego dnia ij(j)ar), do domniemanego grobu M.B. ha-N., co roku ściągały tysiące pielgrzymów. Sam rabi Meir bywa identyfikowany z kilkoma postaciami historycznymi, m.in. z tan(n)aitą, który żył w II wieku n.e. (Meir) oraz z Meirem ben Jaakowem, przybyłym do Erec Israel w XIII wieku. Od XVIII wieku wysłannicy zbierający fundusze dla Żydów w Palestynie (zwani meszul(l)achim [ meszul(l)ach] lub szadarim; por. też chaluk(k)a) rozprowadzali „skarbonki Rabiego Meira Baal ha-Nesa”, które z czasem pojawiły się w bardzo licznych domach żydowskich. Według rozpowszechnionego w religijności ludowej przekonania, wrzucanie do nich monet, z przeznaczeniem na cele dobroczynne, przed zapaleniem świec w szabat, miało chronić przed różnego rodzaju nieszczęściami. Wprowadzenie i rozpowszechnienie się tej praktyki wiązano z postacią Baal Szem Towa. Wielu rabinów potępiało zarówno wspomniane pielgrzymki do grobu, jak i ów zwyczaj. W Warszawie w latach 50. XIX wieku powołano do życia specjalny komitet Funduszu (Kasy) Meira Baal ha-Nesa (hebrajski, Kupat Meir Baal ha-Nes), wspierany zarówno przez chasydów, jak i przez misnagdów. Początkowo kierował nim rabin D.B. Meisels, a po jego śmierci – cadyk rabi Szlomo Guterman z Radzymina, a później jego syn, Aaron Menachem Mendel Guterman. (Zob. też grosz palestyński)

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

Serwis wykorzystuje pliki cookie do celów statystycznych. Jeśli się na to nie zgadzasz, wyłącz obsługę plików cookie w swojej przeglądarce internetowej. Rozumiem