Machabeusze

(hebrajski, Makabiim), zwani też Hasmoneuszamiprzydomek rodu kapłańskiego, który wywołał i przewodził powstaniu Machabeuszy (Machabeuszy powstanie [167-140 p.n.e.]) oraz sprawował władzę w Judei w 166-37 p.n.e. Jego miano pochodziło od przydomka Judy Machabeusza, trzeciego syna Matatiasza. Najbardziej prawdopodobna etymologia tego określenia wywodzi się od hebrajskiego słowa makaba = młot, co miało symbolizować walkę rodu z ciemiężycielami Izraela (młot miażdżący wrogów) bądź wiązało się z faktem, że zwieńczenie noszonego przez Judę nakrycia głowy przypominało młot. Według innych interpretacji, przydomek M. miał być akronimem sentencji Mi kamocha baelim JHWH? (hebrajski, Kto jest podobny do Ciebie między bogami, JHWH?) bądź „Co jest podobne memu ojcu?”; może to wskazywać na rolę, jaką w odnowieniu Świątyni Jerozolimskiej oraz w walce z hellenizmem, prowadzonej w imię pełnej restytucji judaizmu, odegrał Juda oraz cały jego ród. Oba powyższe znaczenia łączyło w sobie wiązanie owego miana z hebrajskim słowem mechabe = gaszący, zmuszający przeciwnika do milczenia. (Por. też: Aleksander Jannaj; Aleksandra Salome; Antygon II Matatiasz; Arystobul I; Arystobul II; Arystobul III; Jan Hyrkan I; Jan Hyrkan II; Jonatan Hasmonejczyk; Herod I Wielki; Szymon Hasmonejczyk).

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

This website uses cookies to collect statistical data. If you do not accept it, please disable cookies in your web browser. I understand