Kossak-Szczucka Zofia

(1890 Kośmin – 1968 Bielsko-Biała) – pisarka katolicka, podczas II wojny światowej działaczka i publicystka podziemia; w 1940 współzałożycielka katolickiej organizacji ideowo-wychowawczej Front Odrodzenia Polski (FOP), w 1942 inicjatorka (wraz z Wandą Krahelską-Filipowiczową) utworzenia Tymczasowego Komitetu Pomocy Żydom, przekształconego w Radę Pomocy Żydom (Żegota), także indywidualnie zaangażowana w akcję pomocy Żydom. Od 1939 redaktorka i publicystka tajnych pism „Polska Żyje” i „Orlęta”, a w 1942-1943 – miesięcznik „Prawda”; autorka wielu ulotek, kilkunastu broszur i kilkudziesięciu artykułów konspiracyjnych. Podczas Wielkiej Akcji napisała odezwę Protest, wydaną w sierpniu 1942 przez FOP w formie ulotki w nakładzie 5 tys. egzemplarzy, przedrukowaną przez wiele pism Podziemia. Był to tekst potępiający bierność wobec zbrodni: „milczą i Polacy. […] Tego milczenia dłużej tolerować nie można. Jakiekolwiek są jego pobudki – jest ono nikczemne. Kto milczy w obliczu mordu – staje się wspólnikiem mordercy. Kto nie potępia – ten przyzwala”, a zarazem zawierający wątki antysemickie: „zabieramy przeto głos my, katolicy-Polacy. Uczucia nasze względem Żydów nie uległy zmianie. Nie przestajemy uważać ich za politycznych, gospodarczych i ideowych wrogów Polski. Co więcej, zdajemy sobie sprawę z tego, że nienawidzą nas oni więcej niż Niemców, że czynią nas odpowiedzialnymi za swoje nieszczęście. […] Świadomość tych uczuć […] nie zwalnia nas z obowiązku potępienia zbrodni”. Odbioru tekstu przez ówczesnych Polaków, ponownie opublikowanego dopiero 40 lat po wojnie, nie znamy. Obecnie uważany jest on za zapis świadomości znacznej części społeczeństwa. K.-Sz. na przeł. 1943/1944 była więźniarką Oświęcimia; po uwolnieniu wzięła udział w Powstaniu Warszawskim. W 1985 została odznaczona medalem Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata. Była autorką wielu powieści, m.in. Pożogi, Krzyżowców, Przymierza

Autor hasła: Paweł Szapiro

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

Zofia Kossak-Szczucka - Kossak-Szczucka Zofia - Polski Słownik Judaistyczny
Zofia Kossak-Szczucka (kliknij, aby powiększyć)

Serwis wykorzystuje pliki cookie do celów statystycznych. Jeśli się na to nie zgadzasz, wyłącz obsługę plików cookie w swojej przeglądarce internetowej. Rozumiem