Kojdanower (Kajdanower) Cwi Hirsz

Hirsz z Kojdanowa (? Wilno – 1712 Frankfurt n. Menem) – kabalista i moralista; syn Aarona Samuela K. Studia kabalist. prowadził pod kierunkiem Josefa ben Judy z Mińska. Na podstawie fałszywego oskarżenia, wraz z rodziną, został pojmany i spędził cztery lata w więzieniu. Po tym wydarzeniu wyjechał do Frankfurtu, gdzie się zajął pisaniem. Wydawał prace ojca, niektóre z nich wzbogacając dopełnieniami (m.in. Birkat Szmuel, 1682). Jego najważniejszym dziełem było Kaw ha-jaszar (hebr., Właściwa miara), którego tytuł oddaje moralizatorską treść, a równocześnie ma numerologiczne znaczenie (pierwszy człon wskazuje na liczbę rozdziałów, tj. 102, a drugi ma wartość liczbową identyczną z imieniem autora, tj. Hirsz; por. gematria). Utwór ten, będący przeróbką i rozwinięciem dzieła Josefa Dubno Jesod Josef. Kaw ha-jaszar (hebr., Tajemnica Józefa. Właściwa miara), uchodzi za klasyczny przykład literatury kabalistycznej powstającej w okresie głębokiego kryzysu społeczności żydowskiej w Polsce, w czasie spadających na nią klęsk w XVII w. Dzieło przenika duch ascetyzmu i tzw. kabały praktycznej. Roi się w nim od opowieści o nieprzebranej rzeszy demonów i diabłów, czyhających na zgubę człowieka (np. Lilit towarzyszy ich 480 kompanii, co wynika z numerologicznej wartości imienia tego demona; zwycięża się je wszystkie, idąc do domu żałoby; zob. też: Agrat bat Machalat; dybuk), oraz przeróżnych sposobów przeciwstawienia się ich zakusom. Autor sam przełożył swe dzieło na język jidysz. Miało ono wiele wydań (czasem publikowano razem obie wersje językowe). Stało się ono jedną z najpopularniejszych lektur wśród ludzi prostych, a zwłaszcza kobiet.

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

Serwis wykorzystuje pliki cookie do celów statystycznych. Jeśli się na to nie zgadzasz, wyłącz obsługę plików cookie w swojej przeglądarce internetowej. Rozumiem