„Jidiszer (Judiszer) Arbeter (Arbejter), [Der]”

(jid., Żydowski Robotnik) – tytuł kilku czasopism robotniczych: 1. główne pismo Bundu, ukazujące się w 1896–1905; 2. pierwsze czasopismo żydowskie ruchu robotniczego w Austro-Węgrzech, organ Poalej Syjon. Zaczęło ukazywać się w 1903 w Wiedniu, jako miesięcznik, w języku niemieckim, początkowo pt. „Arbeitende Jüdische Jugend”, po kilku miesiącach zostało przemianowane na „Jidiszer Arbeter” (pod koniec roku ukazywało się z dodatkami w j. jidysz). W poł. 1904 zostało przeniesione do Krakowa, a potem do Lwowa, gdzie zaczęło ukazywać się jako tygodnik, wydawany w języku jidysz (do 1914). Pismo to odegrało dużą rolę w krzewieniu idei narodowej w społeczności żydowskiej w Galicji i na Bukowinie, ciesząc się dużymi wpływami, zwłaszcza w czasie kampanii wyborczej w 1907. Przed I wojną światową uzyskało duży nakład, jak na żydowskie czasopismo w Austro-Węgrzech, dochodzący do 2 tys. egzemplarzy. Jego redaktorem m.in. był J. Margulies (zob. też: Chazanowicz Leon; Zerubawel Jaakow). Od lipca 1917 do kwietnia 1922 ukazywało się we Lwowie, pod red. Mendla Zingera i Herszela Hurwica. 3. tygodnik (przemianowany później na „Der Jidiszer Arbeter Sztyme”), wydawany w 1928–1936, na przemian w Łodzi lub w Warszawie, przez organizację Poalej Agudat Israel.

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

This website uses cookies to collect statistical data. If you do not accept it, please disable cookies in your web browser. I understand