Homberg Herc

(1749 Libáň k. Pragi – 1841 tamże) – pedagog, protagonista haskali. Otrzymał tradycyjne wykształcenie religijne. Od 18 roku życia studiował nauki świeckie. Pod wpływem Emila J.J. Rousseau'a poświęcił się edukacji. W 1779-1802 był nauczycielem w domu M. Mendels(s)ohna oraz jego współpracownikiem przy opracowywaniu przekładu Pięcioksięgu i znacznej części komentarzy do Księgi Powtórzonego Prawa na język niemiecki. Po ogłoszeniu Patentu tolerancyjnego Józefa II (1789) był pierwszym Żydem, który zdał egzamin z filozofii, jednak korepetytorem (profesorem) uniwersytetu w Pradze nie został. W 1784 uzyskał mianowanie na inspektora szkół żydowskich w Galicji. Przeniósł się do Lwowa. Wkrótce stał się dla tamtejszej ortodoksji najbardziej znienawidzoną postacią (w tym negatywnym bohaterem wielu opowieści i legend). Był zwolennikiem stosowania przymusu. Jego postulaty, dotyczące m.in.: zniesienia jesziw i szkolnictwa religijnego; wyrugowania języka hebrajskiego z życia żydowskiego oraz cenzury ksiąg hebrajskich, stanowiły istotnie zagrożenie dla tożsamości Żydów galicyjskich. Mimo że liczba kierowanych przez niego szkół doszła do 107, „eksperyment” ten zakończyło ich zamknięcie w 1806, a znienawidzony H., który przyczynił się do wprowadzenia podatku „świeczkowego”, podejrzewany przez władze o szpiegostwo na rzecz Francji, musiał opuścić Galicję. Potem był cenzorem ksiąg hebrajskich w Wiedniu; a od 1816 – wykładowcą i inspektorem szkół żydowskich w Pradze. Był autorem wielu odezw i memoriałów oraz podręczników religijno-etycznych i katechizmów, które miały wiele wydań.

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

Serwis wykorzystuje pliki cookie do celów statystycznych. Jeśli się na to nie zgadzasz, wyłącz obsługę plików cookie w swojej przeglądarce internetowej. Rozumiem