Hess Mojżesz (Moryc)

(1812 Bonn – 1875 Paryż) – filozof, socjolog, socjalista i protagonista syjonizmu. Pochodził z rodziny ortodoksyjnej (jego dziadek ze strony matki pochodził z Polski i był rabinem). Otrzymał wychowanie religijne. Początkowo skłaniał się ku asymilacji (poślubił chrześcijankę). Jego wczesne studia filozoficzne koncentrowały się na B. Spinozie i G.W.F. Heglu. Był związany z niemieckim ruchem socjalistycznym, m.in. z K. Marksem, który później określił go jako „komunistycznego rabiego”. Nie był jednak marksistą i bardziej skłaniał się ku propagowaniu idei humanistycznych, a wśród nich – wizji Stanów Zjednoczonych Europy w Die Europäische Triarche (1841). Po Wiośnie Ludów (1848) musiał opuścić Niemcy. Mieszkał głównie w Paryżu, a przez pewien czas – w Belgii i Szwajcarii. Już w poł. Lat 40. poświęcił się głównie studiom naukowym, dotyczącym spraw żydowskich. Tak jak dla sfer ortodok. kluczowe znacznie dla przyszłego rozwoju syjonizmu miało wystąpienie C.H. Kaliszera, tak podobną rolę wśród warstw „oświeconych” odegrała – szeroko komentowana także w Polsce – książka H. Rzym i Jerozolima (Rom und Jerusalem, 1862), nawiązująca treścią i tytułem do dzieła Salvadora Paryż, Rzym, Jerozolima, w której wykazywał, że Żydzi są narodem, którego byt i rozwój zależą od stworzenia „gospodarstwa narodowego” w Palestynie, wykluczając równocześnie możność pełnej ich asymilacji. H. został pochowany pod Kolonią, skąd jego szczątki zostały przeniesione do Izraela w 1961.

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

Mojżesz Hess - Hess Mojżesz (Moryc) - Polski Słownik Judaistyczny
Mojżesz Hess (kliknij, aby powiększyć)

Serwis wykorzystuje pliki cookie do celów statystycznych. Jeśli się na to nie zgadzasz, wyłącz obsługę plików cookie w swojej przeglądarce internetowej. Rozumiem