He-Chaluc ha-Lochem

(hebr., Walczący Pionier); Organizacja Bojowa Żydowskiej Młodzieży Chalucowej – organizacja konspiracyjna powstała w krakowskim getcie w połowie sierpnia 1942, z inicjatywy członków Agudat ha-Noar ha-Iwri „Akiba”. W jej skład wchodzili ponadto członkowie Droru, Ha-Szomer ha-Dati, Ha-Szomer ha-Cair i innych organizacji młodzieżowych, związanych z ruchem syjonistycznym (por.: Ha-Szomer; He-Chaluc) – ogółem ok. 100 osób z getta krakowskiego oraz z okolicznych gett, zorganizowanych w systemie piątkowym. Do jej przywódców należeli: A. Liebeskind, G. Dawidson-Drängerowa i jej mąż, Szymon Dränger. Organizacja utrzymywała ścisłe kontakty z ŻOB-em, zachowując swoją autonomię. Specyfiką przyjętej przez nią strategii było postawienie na akcje przeprowadzane poza terenem getta. Współpracowała też z PPR i bratnią organizacją związaną z polskimi komunistami (por. Bauminger Hersz). Po paru próbach wyprowadzenia małych grup bojowców – które nie zdołały się dłużej utrzymać w terenie – do lasów w Małopolsce, podjęła akcje zbrojne, traktując getto jako bazę wypadową; najważniejszą z nich był zamach na kawiarnię Cyganeria w Krakowie (22 XII 1942). Potem organizacja została rozbita aresztowaniami (Liebeskind zginął broniąc się w lokalu konspiracyjnym). Po ucieczce małżeństwa Drängerów z więzienia przy ul. Montelupich, organizacja jeszcze przez pewien czas kontynuowała działalność, aż do ponownego ujęcia Drängerów przez Niemców (listopad 1943). Wojnę przeżyło ok. 15 członków He-Ch. ha-L. Organizacja ta wydawała także swe czasopismo konspiracyjne „He-Chaluc ha-Lochem” (hebr., Walka Młodych), najpierw w Krakowie, potem w Bochni (do listopada 1943).

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

This website uses cookies to collect statistical data. If you do not accept it, please disable cookies in your web browser. I understand