Fiszel (Fiszlowa) Rachela (Raszka)

Rachela Mojżeszowa (XV/XVI w.) – wierzycielka królów Kazimierza II Jagiellończyka, Jana Olbrachta, Aleksandra Jagiellończyka i Zygmunta I Starego; żona Mojżesza F. (?-1496); matka Franczka F.; babka lekarza, Mojżesza F. (XVI w); cieszyła się dużym autorytetem w żydowskiej gminie i wywierała wpływ na wybór rabinów krakowskich. Po śmierci męża, wraz ze szwagrami – Jakubem i Stefanem F., kontynuowała jego działalność bankierską. W 1503 przeforsowała na stanowisko rabina krakowskiego Jakuba Polaka, ożenionego z jej córką, Esterą. W 1504 Aleksander Jagiellończyk, doceniając wierną służbę F. dla dworu król., pozwolił jej kupić dom w Krakowie i zamieszkać w nim wraz z potomstwem. Nieco wcześniej tenże monarcha, pragnąc wywiązać się z długu zaciągniętego u F. przez siebie i swoich poprzedników na tronie polsko-litewskim (na łączną sumę 1 tys. florenów), polecił podskarbiemu, by zezwolił jej wybić z własnego kruszcu taką liczbę monet, by różnica między ich wartością nominalną, a faktyczną pokryła zadłużenie. W 1519 F. poparła kandydaturę drugiego swego zięcia, znanego kabalisty, przedstawiciela tzw. gminy polskiej, Aszera Lemla, ożenionego z jej córką Hendlą, na stanowisko rabina krakowskiego. Drugim kandydatem do tego stanowiska był przedstawiciel „gminy czeskiej”. Spór między nimi rozstrzygnął król Zygmunt Stary w 1519, postanawiając, że gminą żydowską w Krakowie będą odtąd rządzić na przemian obaj kandydaci.

Autor hasła: Maurycy Horn

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

This website uses cookies to collect statistical data. If you do not accept it, please disable cookies in your web browser. I understand