Dawid ben Samuel (Szmuel) ha-Lewi (Halewi)

zw. TAZ-em (akr. od tytułu napisanego przezeń dzieła Ture(j) zahaw; ok. 1586 Włodzimierz Wołyński – 1667 Lwów) – rabin, autor literatury religijnej; wnuk rabina Icchaka Becalela. Pochodził z żydowskiej rodziny, zasłużonej dla rozwoju nauki talmudycznej w Polsce. Przez kilka lat studiował u swego teścia, krakowskiego rabina Joela ben Samuela Serkesa. Od ok. 1618 był rabinem w Potyliczu (k. Rawy Ruskiej), skąd wyjechał do Poznania, by pełnić tam urząd asesora. Następnie w Ostrogu wybrany został rabinem i rektorem tamtejszej jesziwy. Po wybuchu powstania Chmielnickiego (1648) przebywał w Lublinie, później w Niemczech i na Morawach. Po powrocie został rabinem Lwowa (1652), wkrótce objął też rabinat lwowski przedmiejski (1652-1667) oraz ziemski rusko-podolsko-bracławski; kierował jesziwą we Lwowie. Był delegatem na Sejm Żydów Korony. Słynął ze swej wiedzy i mądrości. Jego responsy i orzeczenia w sprawie rytuału przyniosły mu wielką sławę, także poza granicami kraju. Niektóre z nich zyskały moc obowiązującą (uchwałą Sejmu z 1683); przestrzegano ich również w późniejszych stuleciach. Jego główne dzieło, Ture(j) zahaw, składające się z czterech części, będące komentarzem do poszczególnych traktatów Szulchan Aruch (z których największą popularność zyskała część dotycząca Jore Dea), zaczęło stanowić niemal integralną jego część; przez wieki drukowano je obok tekstu J. ben E. Karo (wraz z komentarzem rabina Szachny z Wilna i M. Isserlesa). D. ben S. ha-L. jednak nie było dane zażywać spokojnej starości i cieszyć się dziełem swego życia; wraz z rodziną ucierpiał bardzo podczas oblężenia Lwowa w 1655, a w 1664 stracił dwóch synów, którzy zginęli w obronie bóżnicy Nachmanowiczów (por. Izaak Nachmanowicz [Młodszy]). Szukając pociechy, zaczął skłaniać się ku mistycyzmowi. Do Sabataja Cwi, który w 1666 ogłosił się Mesjaszem, wysłał swego syna i pasierba (Arie Lejb ben Samuel Cwi Hirsz), by na miejscu zbadali prawdziwość słów mistrza.

Autor hasła: Zofia Borzymińska

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

This website uses cookies to collect statistical data. If you do not accept it, please disable cookies in your web browser. I understand