Biblioteka Judaistyczna w Warszawie

Główna (Centralna) Biblioteka Judaistyczna. Projekt jej założenia przedstawił L. Natanson na posiedzeniu Komitetu Synagogi przy ul. Daniłowiczowskiej w Warszawie w 1860. Został on zrealizowany w 1879/1880, jako Biblioteka Wielkiej Synagogi na Tłomackiem. Zakładali ją maskile warszawscy i – aż do 1939 – uważano ją za wyrosłą z ich ducha. Powstała dzięki społecznej zbiórce funduszy. Do jej rozwoju przyczyniła się pomoc osób prywatnych i Komitetu Synagogi. Przy B.J. w W. do 1914 działała Komisja Historyczna, kierowana przez niemal cały okres swego istnienia przez S. Poznańskiego (m.in. prowadziła akcję zbierania pinkasów gmin prowincjonalnych oraz in. rękopisów archiwalnych). Budowę siedziby dla B.J. w W. zainicjował M. Schorr w 1927. Oddano ją do użytku staraniem Społecznego Komitetu Budowy w 1936, jako Centralną Bibliotekę Judaistyczną, udzielającą gościny Instytutowi Nauk Judaistycznych (ul. Tłomackie 5). Jej bogate zbiory zostały zrabowane przez Niemców (w 1939 [1940]; po wojnie częściowo odzyskane). Podczas okupacji, w gmachu B.J. w W. mieściły się kolejno: biura Żydowskiej Samopomocy Społecznej; „punkt etapowy” dla Żydów niemieckich wywiezionych do GG; magazyn mebli zrabowanych w getcie (getto warszawskie). Budynek B.J. w W. częściowo zniszczony, po wojnie odbudowano. Obecnie jest on siedzibą Żydowskiego Instytutu Historycznego.

Autor hasła: Rafał Żebrowski

Strona główna Polskiego Słownika Judaistycznego

Serwis wykorzystuje pliki cookie do celów statystycznych. Jeśli się na to nie zgadzasz, wyłącz obsługę plików cookie w swojej przeglądarce internetowej. Rozumiem