Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego jest jednym z najbogatszych zasobów źródłowych do badań historii Żydów w Polsce.

Dokumentacja Zagłady stanowi najważniejszą część zbiorów, a ich najcenniejszym skarbem jest wpisane przez UNESCO na listę Pamięć Świata Memory of the World

W Archiwum ŻIH uzyskać można pomoc w różnego rodzaju kwerendach. Część materiałów udostępniamy wyłącznie w postaci mikrofilmów, coraz więcej - w postaci zdigitalizowanej.

Archiwum udostępnia swoje zbiory, a także kartoteki i komputerowe bazy danych, wyłącznie na miejscu; istnieje możliwość zamówienia kserokopii i mikrofilmów.

W Archiwum prowadzona jest także dokumentacja ofiar Holokaustu: wydawanie zaświadczeń oraz konsultacje wniosków o odznaczenie "Sprawiedliwy wśród Narodów".

Odznaczenie "Sprawiedliwy wśród Narodów" przyznaje Instytut Bohaterów i Męczennikow - Jad Waszem (Yad Vashem) w Jerozolimie (Izrael) na podstawie pisemnego lub ustnego oświadczenia ocalonego świadka żydowskiego. To oświadczenie jest podstawowym i niezbędnym dokumentem, bez którego procedura przyznawania odznaczenia nie zostanie podjęta. Dokumenty dodatkowe: obszerna  relacja osób, które pomagały Żydom w  czasie wojny; krótki kwestionariusz osobowy tych osób, oraz ich fotografie (kwestionariusz można otrzymać w ŻIH). Żydowski Instytut Historyczny, jak również Ambasada Izraela w Warszawie, pośredniczą w tych sprawach z Jad Waszem. Okres weryfikacji i przyznawania odznaczenia Sprawiedliwy wśród Narodów Świata przez Jad Waszem trwa około 2 lat.

Kontakt do Działu Dokumentacji Ofiar Holokaustu

Halina Grubowska

poniedziałek, środa, piątek w godz. 9.00-12.00

e-mail: hgrubowska@jhi.pl

tel. (22) 827 92 21 wew. 130

Dokumenty dawne

• Synagogen Gemeinde zu Breslau (Gmina Żydowska we Wrocławiu). 1852-1944 (w tym projekty nagrobków na cmentarzu w Cosel; 3100 jednostek, inwentarz elektroniczny)

• Gminy Żydowskie Prowincji Śląskiej, [1742] 1869–1939 [1942] (510 j., inwentarz elektroniczny)

• Gmina Wyznaniowa Żydowska w Krakowie, 1822-1939 (zmikrofilmowane księgi zaślubin i małżeństw [lata 1877-1939] w tym Izraelitów Postępowych; istnieje również baza elektroniczna z nazwiskami narzeczonych)

• Żydowskie stowarzyszenia krakowskie: akta stowarzyszeń religijnych, pomocowych, oświatowych, zawodowych, sportowych województwa krakowskiego, [1812] 1914-1939

• Kolekcja polskich paszportów żydowskich emigrantów do Palestyny zdeponowanych w polskim konsulacie w Haifie 1930-1939 (w tym Mariana Hemara; 3756 sztuk; zmikrofilmowane, baza elektroniczna)

•  

• Biuro Adresowe miasta Częstochowy: kwestionariusze do dowodów osobistych, 1930-1938 (4122 sztuki; zmikrofilmowane, baza elektroniczna)

Dokumenty z lat 1939 -1945

• Podziemne Archiwum Getta Warszawskiego (Archiwum Ringelbluma), [1909] 1940-03.1943 (liczy 2063 j.; inwentarz elektroniczny + indeksy: osobowy i geograficzny; pod koniec 2007 r. będzie udostępniany w formie zdigitalizowanej)

• Karty zgonu Żydów z getta warszawskiego, 1939, 1941 (10055 sztuk; zdigitalizowane, baza elektroniczna)

• Przedstawicielstwo Ludności Żydowskiej w Będzinie, 1939-1943 (liczy 24 j; inwentarz archiwalny + indeks osobowy; zdigitalizowane)

• Protokoły podań o ausweisy wystawiane w Gminie Żydowskiej w Krakowie, lipiec–sierpień 1940 (19905 sztuk; zdigitalizowane, baza elektroniczna)

• Karty rejestracyjne ubiegających się o pozostanie w getcie krakowskim, marzec 1941 (16189 sztuk; baza elektroniczna)

• Kartoteka więźniów obozu Hasag-Pelzery w Częstochowie (4736 sztuk; zdigitalizowane, baza elektroniczna)

• Kartoteka jeńców wojennych - Żydów z obozu w Lublinie przy ul. Lipowej 7 (2978 sztuk; zdigitalizowany, baza elektroniczna)

Dokumenty po 1945

• Zbiór relacji Ocalałych z Zagłady (ok. 7200 protokołów; zdigitalizowane relacje 1-4000 ukazały się w formie książkowej [tomy I-IV], mają też inwentarz elektroniczny, indeks osobowy i geograficzny; w przygotowaniu tom V: 4001-5000)

• Zbiór pamiętników Żydów Ocalałych z Zagłady (320 sztuk; inwentarz elektroniczny, wkrótce ukaże się w formie książkowej, zdigitalizowane)

• Dokumenty Centralnego Komitetu Żydów w Polsce, 1944-1950, który składał się z 15 wydziałów plus Sekretariat i Prezydium; przykładowe wydziały: Wydział Ewidencji i Statystyki (1457 jedn.; inwentarz elektroniczny + indeks geograficzny), należą tu np. karty rejestracyjne Żydów Ocalałych z Zagłady, 1945-1951 (ok. 280000 sztuk; baza elektroniczna dla liter A-K – 150000; zmikrofilmowane); Wydział Emigracyjny (645 jedn.; inwentarz elektroniczny + indeks osobowy; zespół w trakcie mikrofilmowania); Wydział Oświaty (1716 j.; inwentarz elektroniczny + indeksy: osobowy i geograficzny; zmikrofilmowany, w części zdigitalizowany)., należą tu np. karty dzieci z domów dziecka (819 sztuk)

• American Jewish Joint Distribution Committee, 1945-1949 (liczy 2490 j.; inwentarz elektroniczny + indeksy: osobowy i geograficzny, zespół w trakcie mikrofilmowania)

• Hebrew Sheltering and Immigrant Aid Society, Hebrajskie Stowarzyszenie Pomocy Imigrantom (HIAS). 1945-1949 (liczy 486 j.; inwentarz elektroniczny + indeksy: osobowy i geograficzny)