Wiadomość dla Matki. Nieznany list Tuwima z lat wojny w zbiorach ŻIH

Adela Tuwimowa z Krukowskich zginęła 19 sierpnia 1942 roku podczas akacji likwidacyjnej getta otwockiego.

Wide 528281 243931075758001 1500620628 n
Adela Tuwim  /  za https://www.facebook.com/photo.php?fbid=243931075758001&set=a.239130432904732.1073741835.127948057356304&type=3&theater

Holokaust miał dla Tuwima prawdziwie tragiczny i bardzo osobisty wymiar. Wśród 6 milionów Żydów, którzy zostali zgładzeni, była ukochana matka poety, Adela Tuwimowa z Krukowskich. Zginęła 19 sierpnia 1942 roku podczas akacji likwidacyjnej getta otwockiego. Pogrzebano ją w pobliżu domu, w którym została zastrzelona. Po powrocie do Polski Tuwim ekshumował ciało matki i pochował je w rodzinnym grobie na żydowskim cmentarzu w Łodzi.

W Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego znajduje się niepublikowany do tej pory list Tuwima do matki. Napisał go 4 stycznia 1942 roku w Nowym Jorku. Takich listów wysłał do niej wiele. Musiał to robić w pełnej konspiracji, korzystając z pomocy osób postronnych. Za każdym razem prosił o nieujawnianie swojego nazwiska, gdyż było zbyt znane i mogło stanowić bezpośrednie zagrożenie.

„Pamiętam bowiem tylko matkę, nieustannie zabiegającą o naszą naukę, zdrowie, ubranie, rozrywki“

Matka Juliana Tuwima, Adela z Krukowskich (ur. 9 stycznia 1872 w Mariampolu, zm. 1942), była córką Israela Lejba Krukowskiego (1840–1906) właściciela drukarni i Eweliny z domu Łapowska(1840–1906). Pochodziła z rodziny inteligenckiej, miała czterech braci i dwie siostry (Bernard, Henryk, Izydor, Stanisław, Bluma, Anna). W 1893 roku poślubiła Izydora Tuwima. Po śmierci męża w 1935 roku Adela Tuwimowa przeniosła się na stałe do Warszawy. Zginęła w 1942 roku w Otwocku.

Autorką artykułu jest: dr Agnieszka Żółkiewska

Serwis wykorzystuje pliki cookie do celów statystycznych. Jeśli się na to nie zgadzasz, wyłącz obsługę plików cookie w swojej przeglądarce internetowej. Rozumiem